Dzień Samorządu Terytorialnego
27 maja obchodzimy Dzień Samorządu Terytorialnego. Jest to święto gmin, powiatów i województw, które od ponad trzech dekad współtworzą rozwój lokalnych społeczności oraz realizują wiele usług publicznych istotnych dla mieszkańców.
Z tej okazji przypominamy o Systemie Monitorowania Usług Publicznych SMUP , który umożliwia analizę danych dotyczących funkcjonowania jednostek samorządu terytorialnego oraz porównywanie wyników pomiędzy samorządami w całej Polsce.
Dane dostępne w SMUP pokazują, że w 2025 r. dochody budżetów JST wyniosły 468,2 mld zł i były o 8,5% wyższe niż rok wcześniej. Wydatki osiągnęły poziom 466,4 mld zł, co oznacza wzrost o 7,9% w porównaniu z 2024 r. Budżety samorządów zamknęły rok dodatnim wynikiem finansowym w wysokości 1,8 mld zł.
Widoczne są również zmiany w strukturze finansowania samorządów związane z reformą finansów JST. W 2025 r. wpływy z udziałów w podatkach PIT i CIT odpowiadały za 49,1% dochodów bieżących JST, podczas gdy rok wcześniej ich udział wynosił 28,3%. Jednocześnie udział subwencji ogólnej zmniejszył się z 31,6% do 12,2%.
W 2025 r. nadwyżka operacyjna JST wyniosła 39,3 mld zł i była o 20,3% wyższa niż rok wcześniej. Dane wskazują na poprawę sytuacji finansowej sektora samorządowego oraz większe możliwości realizacji inwestycji lokalnych i usług publicznych.
W Systemie Monitorowania Usług Publicznych dostępne są dane dla gmin, powiatów, miast na prawach powiatu i województw, obejmujące m.in. finanse samorządów, usługi publiczne oraz wskaźniki wspierające analizę i porównania pomiędzy jednostkami.
